Personal Finance: पती-पत्नीला घरबसल्या मिळणार 9000 रुपये, कोणती आहे अशी भन्नाट Scheme?
Post Office Monthly Income Scheme (POMIS) ही भारतीय टपाल विभागाद्वारे चालवली जाणारी सुरक्षित आणि हमी परतावा देणारी बचत योजना आहे. यामध्ये तुम्ही एकरकमी रक्कम गुंतवू शकता आणि दरमहा निश्चित व्याज मिळवू शकता.
ADVERTISEMENT

Post Office Monthly Income Scheme : मुंबई: प्रत्येकाला खात्रीशीर आणि सुरक्षित परतावा हवा असतो. बाजारातील चढ-उतारानंतर, लोकांना समजले आहे की, संपूर्ण पैसे म्युच्युअल फंडात गुंतवणे धोकादायक असू शकते. आर्थिक तज्ज्ञ असेही म्हणतात की, गुंतवणुकीचा काही भाग हमी आणि सुरक्षित परतावा असलेल्या योजनांमध्ये गुंतवावा. अशा परिस्थितीत, FD, SCSS व्यतिरिक्त, पोस्ट ऑफिस मासिक योजना देखील मासिक उत्पन्नासाठी खूप लोकप्रिय आहे.
Personal Finance या सीरीजमध्ये, आम्ही तुम्हाला पोस्ट ऑफिस मासिक उत्पन्न योजनेबद्दल सांगणार आहोत. यासोबतच, आपण त्याची तुलना FD शी करू आणि ते सविस्तरपणे समजावून घेऊया. आपण त्याची तुलना ज्येष्ठ नागरिकांसाठी असलेल्या SCSS शी देखील करू.
Post Office Monthly Income Scheme (POMIS) ही भारतीय टपाल विभागाद्वारे चालवली जाणारी सुरक्षित आणि हमी परतावा देणारी बचत योजना आहे. यामध्ये तुम्ही एकरकमी रक्कम गुंतवू शकता आणि दरमहा निश्चित व्याज मिळवू शकता. ही एक कमी जोखीम योजना आहे, जी प्रामुख्याने निवृत्त लोकांसाठी, मोठ्या रकमेची गुंतवणूक असलेल्या गृहिणींसाठी किंवा नियमित मासिक उत्पन्न हवे असलेल्या गुंतवणूकदारांसाठी योग्य आहे. FD चा पर्याय शोधणाऱ्या आणि 60 वर्षांपेक्षा कमी वयाच्या लोकांसाठी ही योजना एक चांगला पर्याय असू शकते.
POMIS चे प्रमुख मुद्दे
गुंतवणूक मर्यादा
- किमान गुंतवणूक: ₹1,000
- कमाल गुंतवणूक: एकट्यासाठी 9 लाख रुपये, संयुक्त (जास्तीत जास्त 3 व्यक्ती) 15 लाख रुपये
- संयुक्त खात्यात व्याजाची रक्कम सर्व खातेधारकांमध्ये समान प्रमाणात वितरित केली जाते.
- पालक अल्पवयीन/गतीमंद व्यक्तीच्या वतीने पैसे गुंतवू शकतो.
- 10 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या अल्पवयीन मुलाच्या नावाने खाते उघडता येते.
व्याजदर
- सध्याचा व्याजदर (एप्रिल-जून 2024): वार्षिक 7.4%. (सरकार दर तिमाहीत यात सुधारणा करू शकते).
- व्याज दरमहा दिले जाते आणि ते निश्चित असते.
मॅच्युरिटी कालावधी
- 5 वर्षे (60 महिने)
- मुदतपूर्तीनंतर ते आणखी वाढवता येते किंवा रक्कम काढता येते.
व्याज कधी मिळतं?
- व्याज दरमहा थेट बँक खात्यात जमा केले जाते. हे काढता येतं.
- जर खात्यातून व्याज काढले नाही तर ते कोणत्याही अतिरिक्त व्याजाशिवाय तिथेच जमा राहते.
कर लाभ
- POMIS वर गुंतवलेली रक्कम कलम 80C अंतर्गत कर सूटसाठी पात्र नाही.
- यामध्ये मिळणारे व्याज पूर्णपणे करपात्र आहे.
पैसे काढणे आणि बंद करण्याचे नियम
- 5 वर्षापूर्वी पैसे काढल्यास दंड आकारला जाईल.
- 1 वर्षापूर्वी पैसे काढणे: कोणतीही रक्कम परत केली जाणार नाही.
- 1 ते 3 वर्षांच्या दरम्यान पैसे काढणे: ठेव रकमेच्या 2% दंड वजा केला जाईल.
- 3 ते 5 वर्षांच्या दरम्यान पैसे काढणे: ठेव रकमेच्या 1% दंड वजा केला जाईल.
- मुदतपूर्तीनंतर पैसे काढल्यास दंड नाही.
POMIS खाते कसे उघडायचे?
- जवळच्या पोस्ट ऑफिसमध्ये जा.
- आधार कार्ड, पॅन कार्ड, पत्त्याचा पुरावा, पासपोर्ट आकाराचा फोटो आणि चेक/रोखसह अर्ज करा.
FD Vs POMIS Vs SCSS
वैशिष्ट्ये | SCSS | FD | POMIS |
व्याज दर | 8.2% वार्षिक | 5% - 7% (बँकेनुसार वेगवेगळा व्याजदर) | 7.4% वार्षिक |
गुंतवणुकीचा काळ | 5 वर्षे (3 वर्षांपर्यंत वाढवता येईल) | 7 दिवस ते 10 वर्षांपर्यंत | 5 वर्ष |
किमान गुंतवणूक | ₹1,000 | ₹1,000 | ₹1,000 |
जास्तीत जास्त गुंतवणूक | ₹ 30 लाख | बँकेनुसार |
व्यक्तिगत: 9 लाख संयुक्त: 15 लाख |
व्याज कधी मिळतं | .तीन महिन्यांनी | मासिक/त्रैमासिक/वार्षिक | मासिक |
टॅक्समधून सूट | कलम 80सी अंतर्गत ₹ 1.5 लाखापर्यंत |
80C अंतर्गत 5 वर्षांच्या FDवर 1.5 लाख रुपयांपर्यंत |
नाही |
मॅच्युरिटी आधी पैसे काढता येतात? | 1 वर्षानंतर दंडासह | बँकेनुसार | 1 वर्षानंतर दंडासह |
POMIS, SCSS, FD मध्ये ₹15 लाख गुंतवणुकीवर परतावा
1. POMIS
व्याजदर: 7.4% वार्षिक
मासिक व्याज: ₹9,250
5 वर्षांमध्ये एकूण व्याज: ₹5,55,000
कर सवलत नाही, पण पैसे सुरक्षित राहतील.
2. FD
व्याजदर: वार्षिक 7% (सरासरी गृहीत धरले)
मासिक व्याज: ₹8,750 (मासिक व्याज पर्याय निवडल्यास).
5 वर्षांमध्ये एकूण व्याज: ₹6,12,000 (त्रैमासिक चक्रवाढीवर जास्त असू शकते).
कलम 80C अंतर्गत 5 वर्षांच्या एफडीवर कर सवलत असेल, परंतु व्याज करपात्र असेल.
3. SCSS
व्याजदर: 8.2% वार्षिक
तिमाही व्याज: ₹30,750
अंदाजे मासिक व्याज: ₹10,250
5 वर्षांमध्ये एकूण व्याज: ₹7,38,000
कलम 80C अंतर्गत करमुक्त, 50,000 रुपयांपर्यंतचे व्याज करमुक्त आहे.
निष्कर्ष: जर तुम्ही ज्येष्ठ नागरिक असाल तर SCSS ही अधिक फायदेशीर गुंतवणूक आहे. जर तुम्हाला लवचिकतेसह मासिक परतावा हवा असेल तर FD अधिक चांगले राहील. जर तुम्हाला 5 वर्षांसाठी लॉक केलेल्या पैशावर दरमहा हमी उत्पन्न हवे असेल तर तुम्ही POMIS मध्ये गुंतवणूक करू शकता.
टीप: ही गणना सध्याच्या व्याजदरांवर आधारित आहे. गुंतवणूक करण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला अवश्य घ्या.