Personal Finance: तुम्हाला 2 लाख रुपयांपेक्षा जास्त पैसे मिळतील, पोस्ट ऑफिसची मस्त योजना...
post time deposit scheme: पर्सनल फायनान्सच्या या सीरीजमध्ये, आम्ही तुम्हाला पोस्ट ऑफिसच्या लोकप्रिय 'टाइम डिपॉझिट' योजनेबद्दल सांगणार आहोत.
ADVERTISEMENT

मुंबई: एकरकमी पैसे गुंतवण्यासाठी आणि दरमहा, तिमाही, वार्षिक किंवा मुदतपूर्तीवर व्याज मिळविण्यासाठी अनेक योजना उपलब्ध आहेत. त्यापैकी एक म्हणजे पोस्ट ऑफिस टाइम डिपॉझिट. हे 1 वर्ष, 2 वर्षे, 3 वर्षे आणि 5 वर्षांच्या लॉकिंग कालावधीची सुविधा प्रदान करते. दिले जाणारे व्याज लॉकिंग कालावधीवर आधारित आहे. ही पोस्ट ऑफिस योजना आहे. यावर सरकार व्याजदर देते. ही योजना बरीच सुरक्षित आणि हमीदार मानली जाते. सध्या 5 वर्षांच्या मुदत ठेवीवर 7.5 टक्के व्याज दिले जात आहे.
18 वर्षांच्या सागरच्या पालकांना त्याच्या नावावर 5 लाख रुपये फिक्समध्ये ठेवायचे आहेत. त्यांच्यासमोर दोन पर्याय आहेत: बँक एफडी आणि पोस्ट ऑफिस टाइम डिपॉझिट (POTD). आता त्यांना गोंधळ आहे की कोणत्या योजनेत पैसे ठेवायचे. चांगले परतावे कुठे मिळतील? लवचिकता कुठे असेल? जिथे पैसे सुरक्षित राहून हमी परतावा मिळेल.
Personal Finance च्या या सीरीजमध्ये, आम्ही तुम्हाला पोस्ट ऑफिसच्या लोकप्रिय 'टाइम डिपॉझिट' योजनेबद्दल सांगणार आहोत. आम्ही त्याची तुलना बँक एफडीसह इतर योजनांशी देखील करू.
सागरचे पालक त्याच्या नावावर POTD मध्ये 5 वर्षांसाठी 5 लाख रुपये गुंतवतात. जर 7.5 टक्के व्याजदराने गणना केली तर सागरला 5 वर्षांनंतर 2 लाख रुपयांपेक्षा जास्त व्याज मिळेल आणि मुद्दल रक्कम देखील सुरक्षित राहील. सागरला मॅच्युरिटीनंतर एकूण 7,24, 974 रुपये मिळतील.
POTD चे ठळक मुद्दे
- गुंतवणूक कालावधी: 1 वर्ष, 2 वर्षे, 3 वर्षे आणि 5 वर्षे.
- एप्रिल 2025 पर्यंत (वार्षिक): 1 वर्ष: 6.9%, 2 वर्षे: 7.0%, 3 वर्षे: 7.1% आणि 5 वर्षे: 7.5%.
- किमान गुंतवणूक: खाते उघडण्यासाठी किमान रक्कम ₹1000 आहे.
- कमाल गुंतवणूक: गुंतवणूक ₹100 च्या पटीत करता येते. कमाल गुंतवणूक मर्यादा नाही.
- कर लाभ: 5 वर्षांच्या मुदतीच्या मुदत ठेवींमध्ये गुंतवणूक केल्यास आयकर कायद्याच्या कलम 80C अंतर्गत सूट मिळते.
- व्याजावर टीडीएस: व्याजातून मिळणाऱ्या उत्पन्नावर टीडीएस नाही, परंतु जर व्याज आयकर स्लॅबपेक्षा जास्त असेल तर कर कापला जाऊ शकतो.
- व्याज भरणा: व्याज दरवर्षी मोजले जाते परंतु ते तिमाही आधारावर जाते. याचा अर्थ असा की प्रत्येक तिमाहीच्या शेवटी व्याजाची रक्कम मुद्दलात जोडली जाते, जेणेकरून पुढील तिमाहीत त्यावर व्याज देखील मिळेल.
- लवकर पैसे काढणे: टाईम डिपॉझिट खाते उघडल्यानंतर 6 महिन्यांपूर्वी पैसे काढण्याची परवानगी नाही. 6 महिने ते 12 महिन्यांच्या कालावधीतील पैसे काढण्यासाठी बचत खात्यातील व्याजदर लागू असतील. 1 वर्षापेक्षा जास्त कालावधीच्या ठेवींसाठी, मुदतपूर्व पैसे काढल्यास संबंधित कालावधीच्या ठेवींसाठी लागू असलेल्या दरापेक्षा 2% कमी व्याजदर आकारला जाईल.
- खाते एकल किंवा संयुक्त: मुदत ठेव खाते एकल किंवा संयुक्त नावाने उघडता येते.
- अल्पवयीन मुलांसाठी खाते: अल्पवयीन मुलांसाठी देखील खाते उघडता येते. 10 वर्षांवरील अल्पवयीन मुले स्वतः खाते चालवू शकतात.
- मुदतपूर्तीनंतर नूतनीकरण: खातेधारक खाते बंद करू शकतो किंवा त्याचे नूतनीकरण करू शकतो.
FD आणि POTD पैकी कोणती योजना चांगली आहे?
वैशिष्ट्ये | पोस्ट ऑफिस टाइम डिपॉझिट (TD) | बँक फिक्स्ड डिपॉझिट (एफडी) |
व्याजदर (मार्च 2025 पर्यंत) | 1 वर्ष – 6.9% 2 वर्ष – 7.0% 3 वर्ष – 7.1% 5 वर्ष – 7.5% |
बँकेनुसार 7.5% (सामान्य FDसाठी 6.5% - 7.75%) |
व्याज गणना | त्रैमासिक चक्रवाढ (Quarterly Compounded) | मासिक, त्रैमासिक, सहामाही किंवा वार्षिक पर्याय उपलब्ध आहेत |
गुंतवणूक कालावधी | 1, 2, 3 आणि 5 वर्ष | 7 दिवस ते 10 वर्षांपर्यंत |
किमान गुंतवणूक | ₹1000 (100 च्या पटीत) | 1000 ते 5000 (बँकेनुसार) |
व्याजावरील TDS (Tax Deducted at Source) | TDS कापला जात नाही | ₹40,000 (ज्येष्ठ नागरिकांसाठी ₹ 50,000) पेक्षा जास्त व्याजावर टीडीएस कापला जातो. |
सुरक्षा | 100% सरकारी हमी | DICGC विम्याअंतर्गत ₹ 5 लाखांपर्यंतचे संरक्षण |
मुदतपूर्व पैसे काढणे | 6 महिन्यांनंतर पैसे काढणे शक्य आहे (दंड लागू) | एफडीच्या प्रकारावर अवलंबून असते (दंड लागू) |
व्याज मिळण्याचे पर्याय | मॅच्युरिटीनंतर (Reinvestment) | मासिक, त्रैमासिक, सहामाही, वार्षिक किंवा मॅच्युरिटीनुसार |
ज्येष्ठ नागरिकांसाठी अतिरिक्त व्याज | मिळत नाही | बँक एफडीमध्ये ०.५% अधिक व्याज उपलब्ध आहे. |
खाते उघडण्याचे ठिकाण | फक्त पोस्ट ऑफिसमध्ये | बँक (एसबीआय, एचडीएफसी, आयसीआयसीआय, इ.) किंवा ऑनलाइन |
कोणती योजना आहे चांगली?
तुम्हाला काय हवे आहे? | बँक एफडी | पोस्ट ऑफिस टीडी |
जर तुम्हाला अधिक लवचिकता हवी असेल तर | Y | N |
जर तुम्हाला सरकारी हमी असलेली गुंतवणूक हवी असेल तर | N | Y |
जर तुम्हाला ज्येष्ठ नागरिकांसाठी जास्त व्याजदर हवे असतील तर | Y | N |
जर तुम्हाला ८०सी कर बचतीची एफडी हवी असेल तर | Y | Y |
जर तुम्हाला व्याजावर टीडीएस नको असेल तर | N | Y |
जर तुम्हाला बँकिंग सुविधा हवी असेल (नेट बँकिंग, यूपीआय, इ.) | Y | N |
Personal Finance सीरीजमधील या बातम्याही वाचा:
1. Personal Finance: 500 रुपयांच्या मासिक SIP ने किती दिवसांत होऊ शकता कोट्यधीश? संपूर्ण गणित घ्या समजून
2. पैसा-पाणी: भारतीयांना सोन्याचं व्यसन, सरकारने मानली हार.. 3 मोठ्या योजना अपयशी!
3. Personal Finance: ATM मधून पैसे काढणे होणार महाग, 1 मे पासून मोजावे लागणार 'एवढे' पैसे
4. Personal Finance: घर खरेदी करावं की भाड्याने घ्यावं.. काय चूक, काय बरोबर? 'हा' फॉर्म्युला ठेवा लक्षात?
5. Personal Finance तुम्हाला मिळतील 4 कोटी, फक्त SNP हा प्लॅन ठेवा लक्षात.. हाती येईल प्रचंड पैसा!
6. Personal Finance: FD पेक्षा जास्त मिळतील पैसे, 'ही' जबरदस्त योजना तुम्हाला माहिती आहे का?
7. Personal Finance: जर तुम्हाला घरबसल्या PF चे पैसे हवे तर फक्त 'एवढंच' करा.., थेट तुमच्या खात्यात पैसे
8. Personal Finance: पती-पत्नीला घरबसल्या मिळणार 9000 रुपये, कोणती आहे अशी भन्नाट Scheme?